دىۋان كىتابلىرىنى باشقۇرۇش سىستېمىسىنىڭ ئاساسىنى قۇرۇشنى باشلايمىز. ھەر قانداق سانداننىڭ يۈرىكى جەدۋەل بولىدۇ، ئۇ بارلىق ئۇچۇرلارنى رەتلىك ساقلايدىغان قۇرۇلما. بىزنىڭ بىرىنچى قەدىمىمىز كىتابلارنىڭ ئۇچۇرىنى ساقلاش ئۈچۈن بىر جەدۋەل قۇرۇش. بۇ جەدۋەلگە «كىتابلار» دەپ ئىسىم قويۇپ، ئۇنىڭغا كېرەكلىك سۆز بۆلەكلىرىنى (Fields) قوشىمىز. ھەر بىر سۆز بۆلىكى جەدۋەلدىكى بىر ئىستونغا ئوخشايدۇ، مەسىلەن، كىتابنىڭ ئىسمى ياكى تۈرى.

بىز ئالدىن بېكىتكەن سۆز بۆلەكلىرى: نۇمۇر، ئەسكىرى نۇمۇر، ئىسىم، بۆلۈم ۋە كىتاب تۈرى. ھازىرچە بۇ جەدۋەل بوش، ئەمما ئۇنىڭ قۇرۇلمىسىنى ئالدىن لايىھىلەيمىز.

جەدۋەل قۇرۇلمىسىنى لايىھىلىگەندە، ھەر بىر سۆز بۆلىكىگە مۇۋاپىق سانلىق مەلۇمات تىپى بېكىتىش ئىنتايىن مۇھىم. بۇنداق قىلغاندا، سىستېما ھەر بىر بۆلەككە قانداق ئۇچۇر كىرگۈزۈلىدىغانلىقىنى ئېنىق بىلىدۇ ۋە خاتالىقنىڭ ئالدىنى ئالىدۇ. مەسىلەن، سان كىرگۈزۈلىدىغان يەرگە ھەرپ يېزىپ قويۇشقا يول قويمايدۇ.

سانداندا ھەر بىر كىتابنىڭ باشقىلىرىدىن پەرقلىنىپ تۇرىدىغان ئۆزگىچە بىر كىملىكى بولۇشى كېرەك. بۇ كىملىك ئاساسىي ئاچقۇچ (Primary Key) دەپ ئاتىلىدۇ. ئۇ ھەر بىر قۇر سانلىق مەلۇماتنىڭ (بىر كىتابنىڭ) تەكرارلىنىپ قالماسلىقىغا كاپالەتلىك قىلىدۇ. سانداننىڭ مۇقىملىقى ۋە ئۇچۇرلارنى توغرا باشقۇرۇش ئۈچۈن ئاساسىي ئاچقۇچ زۆرۈر.

بىزنىڭ «كىتابلار» جەدۋىلىمىزدە «نۇمۇر» سۆز بۆلىكىنى ئاساسىي ئاچقۇچ قىلىپ تاللايمىز. چۈنكى ئۇنىڭ سانلىق مەلۇمات تىپى «AutoNumber» بولغاچقا، Access ھەر قېتىم يېڭى كىتاب قوشقاندا، ئاپتوماتىك ھالدا ئىلگىرىكىگە ئوخشىمايدىغان يېڭى بىر سان بېرىدۇ. بۇ ئارقىلىق تەكرارلىنىش ئېھتىماللىقى پۈتۈنلەي يوقىتىلىدۇ.

بۇ باسقۇچلارنى تاماملىغاندىن كېيىن، ساندانىمىزنىڭ ئۇل تېشىنى مۇۋەپپەقىيەتلىك قۇرۇپ چىققان بولىمىز. ھازىر «كىتابلار» جەدۋىلىمىز سانلىق مەلۇمات قوبۇل قىلىشقا تەييار.