Barashada Ethical Hacking iyo Amniga Internetka
Deegaanka Ethical Hacking
Diyaarinta Goobtaada Hacking-ka Anshaxa Leh
Si aad u noqoto ethical hacker, waxaad u baahan tahay meel ammaan ah oo aad ku tababarato. Deegaankan waxaa loo yaqaan 'lab'. Halkii aad ka iibsan lahayd kombiyuutarro badan, waxaan isticmaali doonnaa barnaamij la yiraahdo virtualization software (sida VirtualBox ama VMware). Tani waxay kuu oggolaanaysaa inaad ku dhex abuurto kombiyuutaro farsamo (virtual machines) kombiyuutarkaaga gudihiisa. Tallaabadani waa muhiim, maxaa yeelay waxay kuu suurtagelinaysaa inaad tijaabiso qalabka hacking-ka adigoon waxyeello u geysan nidaamkaaga ama shabakadaha kale.
Goobta tababarka ee la xakameeyo waa aasaaska hacking-ka anshaxa leh. Weligaa ha ku tijaabin xirfadahaaga nidaam aadan ogolaansho u haysan.
Rakibaadda Kali Linux
Kali Linux waa nidaamka hawlgalka (OS) ee ay doortaan khubarada amniga internetka. Waxaa ka buuxa boqolaal qalab oo horay loo sii rakibay oo loogu talagalay tijaabinta jabsiga (penetration testing) iyo baaritaanka amniga.
Habka ugu fudud ee lagu bilaabi karo waa adigoo soo dejisanaya sawir horay loo sii dhisay (pre-built image) oo Kali Linux ah oo loogu talagalay barnaamijkaaga virtualization-ka. Tani waxay kaa badbaadinaysaa inaad OS-ka ka soo bilowdo eber. Si fudud u soo dejiso faylka ku habboon VirtualBox ama VMware, ka dibna ku soo dhex dar (import) barnaamijkaaga.
Habaynta Shabakadda
Si lab-kaagu u noqdo mid waxtar leh, mashiinkaaga Kali Linux (weeraryahanka) waa inuu awood u leeyahay inuu la xiriiro mashiinnada kale (dhibanayaasha). Isla mar ahaantaana, waxaad u baahan tahay inaad ka ilaaliso shabakaddaada guriga. Si tan loo sameeyo, waxaan isticmaali doonnaa shabakad gudaha ah oo gaar ah.
Markaad habaynayso Virtual Machine-kaaga, u beddel qaabka shabakadda (Network Mode) 'Host-only Network'. Tani waxay abuuraysaa shabakad gaar ah oo kaliya u dhaxaysa kombiyuutarkaaga martida loo yahay (host computer) iyo mashiinnada farsamada (virtual machines). Mashiin kasta oo aad ku xirto shabakaddan wuxuu heli doonaa cinwaan IP ah wuxuuna awoodi doonaa inuu la xiriiro kuwa kale, laakiin kama bixi doono internetka si toos ah, taasoo ka dhigaysa deegaan ammaan ah.
Awaamiirta Muhiimka ah ee Linux Terminal
Terminal-ka Linux waa saaxiibkaaga ugu fiican. Waa meesha aad ka fulin doonto inta badan hawlahaaga. Waa kuwan dhowr amar oo aasaasi ah oo aad u baahan tahay inaad dib u eegto:
| Amar | Sharaxaad |
|---|---|
ls -la | Wuxuu soo bandhigayaa dhammaan faylasha iyo galka (oo ay ku jiraan kuwa qarsoon) oo leh rukhsado. |
cd [directory] | Wuxuu kuu beddelayaa galka aad sheegto. cd .. wuxuu kugu celinayaa hal gal gadaal. |
pwd | Wuxuu ku tusayaa galka aad hadda ku jirto. |
sudo [command] | Wuxuu amarka ku fulinayaa awoodda maamulaha (root). |
ip addr | Wuxuu soo bandhigayaa cinwaanada IP-ga ee mashiinkaaga. |
ping [ip/host] | Wuxuu tijaabinayaa isku xirka mashiin kale. |
chmod | Wuxuu beddelaa rukhsadaha faylka ama galka. |
chown | Wuxuu beddelaa milkiilaha faylka ama galka. |
Isticmaalka sudo waa muhiim maxaa yeelay qalab badan oo amniga ah waxay u baahan yihiin awood maamule si ay u shaqeeyaan. Sidoo kale, fahamka rukhsadaha faylasha (chmod) waa fure si loo hubiyo inaad awood u leedahay inaad fuliso qoraallada (scripts) ama aad wax ka beddesho faylasha qaabeynta.
Maareynta Adeegyada iyo Qalabka
Inta lagu jiro tijaabintaada, waxaad u baahan doontaa inaad bilowdo, joojiso, ama dib u bilowdo adeegyo. Tusaale ahaan, server-ka shabakadda Apache ama adeegga SSH ee gelitaanka fog. Kali Linux wuxuu isticmaalaa systemctl si loo maareeyo adeegyadan.
# Bilaw adeegga Apache web server
sudo systemctl start apache2
# Jooji adeegga SSH
sudo systemctl stop ssh
# Hubi xaaladda adeegga
sudo systemctl status apache2
# U suurtageli adeegga inuu si toos ah u bilowdo marka kombuyuutarku shaqeeyo
sudo systemctl enable ssh
Ugu dambayn, waa muhiim inaad hubiso in nidaamkaaga iyo qalabkaagu ay yihiin kuwo casri ah. Nidaamyada duugoobay waxay yeelan karaan dayacanno amniga ah. Ku cusboonaysii Kali adigoo isticmaalaya amarradan:
# Soo cusboonaysii liiska xirmooyinka (packages)
sudo apt update
# Cusboonaysii dhammaan xirmooyinka rakiban
sudo apt upgrade -y
# Si buuxda u cusboonaysii nidaamka oo dhan
sudo apt dist-upgrade -y
Amarka -y wuxuu si toos ah uga jawaabayaa 'haa' dhammaan weydiimaha, taasoo ka dhigaysa habsocodka mid degdeg ah.
Waa maxay sababta aasaasiga ah ee loo isticmaalo deegaan shaybaar oo Virtual ah (virtual lab) marka la baranayo jabsiga anshaxa leh (ethical hacking)?
Waa kuwee nidaamka hawlgalka (Operating System) ee si gaar ah loogu talagalay tijaabinta jabsiga (penetration testing) oo ay ku jiraan boqolaal qalab oo horay loo rakibay?
Hadda oo aad diyaarisay goobtaada shaqo, waxaad diyaar u tahay inaad bilowdo sahaminta qalabka iyo farsamooyinka uu bixiyo Kali Linux.