Arduino bu kichik bir kompyuterga o'xshaydi, lekin u veb-saytlarni ko'rib chiqish yoki o'yin o'ynash uchun emas. Uning vazifasi elektron loyihalarni boshqarishdir. U sensorlardan ma'lumotlarni (masalan, yorug'lik yoki harorat) o'qiy oladi va motorlarni harakatga keltirish yoki chiroqlarni yoqish kabi harakatlarni bajara oladi.

Tasavvur qiling, u sizning loyihangizning miyasi. Siz unga maxsus dasturlash tili orqali nima qilish kerakligini aytasiz, u esa buyruqlaringizni bajaradi.

Arduino platasining bir nechta muhim qismlari bor:

• Mikrokontroller: Bu platadagi eng katta qora chip bo'lib, loyihangizning "miyasi" hisoblanadi. U dasturni saqlaydi va bajaradi.
• USB porti: Bu port orqali siz kompyuterdan Arduinoga dastur yuklaysiz va unga quvvat berasiz.
• Kirish/Chiqish (I/O) Pinlari: Plataning chetlarida joylashgan bu teshikchalar sizning sensorlaringiz, motorlaringiz va boshqa komponentlaringizni ulash uchun xizmat qiladi. Raqamli (Digital) va Analog pinlar mavjud.

Elektron sxemalarni yig'ishda har bir komponentni lehimlash (kavsharlash) shart emas. Ayniqsa, tajriba o'tkazayotganingizda, bu noqulay bo'lishi mumkin. Aynan shu yerda breadboard yordamga keladi.

Breadboard — bu lehimlashsiz elektron sxemalarni tezda yig'ish va sinab ko'rish imkonini beruvchi plastik taxta. U xuddi LEGO konstruktoriga o'xshaydi: siz shunchaki komponentlarning oyoqchalarini teshiklarga kiritasiz va ular o'zaro ulanadi.

Breadboardning ishlash siri uning ichida yashiringan metall qisqichlardadir. Bu qisqichlar teshiklarni ma'lum bir tartibda o'zaro bog'laydi:

• Markaziy qatorlar: Odatda 5 tadan iborat teshiklar guruhlari vertikal ravishda (yuqoridan pastga) ulangan.
• Quvvat shinalari: Taxtaning chetlarida joylashgan uzun qatorlar gorizontal ravishda (chapdan o'ngga) ulangan. Ular odatda qizil (+) va ko'k (-) chiziqlar bilan belgilanadi va sxemani quvvat bilan ta'minlash uchun ishlatiladi.

Nazariyani amaliyot bilan mustahkamlaymiz. Keling, Arduino va breadboard yordamida oddiy sxema yig'ib, yorug'lik diodini (LED) yoqamiz.

Buning uchun bizga quyidagilar kerak bo'ladi:

• Arduino Uno platasi
• Breadboard
• 1 ta LED (ixtiyoriy rangda)
• 1 ta 220 Ohm qarshilikka ega rezistor
• 2 ta ulovchi sim (jumper wires)

Sxemani yig'ish uchun quyidagi qadamlarni bajaring:

1. LEDni ulang. LEDning ikki oyog'i bor: uzun va kalta. Uzun oyog'i — bu anod (+), kalta oyog'i esa katod (–). LEDni breadboardning markaziy qismiga joylashtiring.
2. Rezistorni ulang. Rezistorning bir oyog'ini LEDning uzun oyog'i (anod) bilan bir qatordagi teshikka ulang. Ikkinchi oyog'ini esa bo'sh qatorga ulang.
3. Arduinoga ulanish. Birinchi simni rezistorning bo'sh oyog'i bilan bir qatordan olib, Arduinodagi 13 raqamli (Digital) pinga ulang. Ikkinchi simni esa LEDning kalta oyog'i (katod) bilan bir qatordan olib, Arduinodagi GND (yer) piniga ulang.

Endi Arduinoni USB kabeli orqali kompyuteringizga ulang. Agar hamma narsani to'g'ri ulagan bo'lsangiz, Arduino platasidagi o'rnatilgan dastur tufayli 13-pinga ulangan LED yonib-o'chishni boshlaydi. Tabriklaymiz, siz birinchi elektron sxemangizni yig'dingiz!