Ռոբերտ Գանյեի ուսուցման 9 իրադարձությունների մոդելը դասի կառուցման հզոր գործիք է։ Այն օգնում է տեղեկատվությունը մատուցել տրամաբանական, քայլ առ քայլ հաջորդականությամբ, որը նպաստում է արդյունավետ յուրացմանը։ Քանի որ դուք արդեն ծանոթ եք մանկավարժության հիմունքներին, մենք կկենտրոնանանք ոչ թե տեսության, այլ դրա գործնական կիրառման վրա։

Եկեք միասին պլանավորենք 7-րդ դասարանի «Հայոց պատմություն» դասի առաջին փուլերը՝ դիտարկելով Գանյեի մեթոդաբանության առաջին երեք քայլերը։ Որպես օրինակ կվերցնենք «Բագրատունյաց Հայաստանը․ Անիի թագավորություն» թեման։

Դասի առաջին րոպեները որոշիչ են։ 7-րդ դասարանցիներն ունեն բնական հետաքրքրասիրություն, սակայն նրանց ուշադրությունը հեշտությամբ ցրվում է։ Մեր նպատակն է ստեղծել «կեռիկ»՝ մի բան, որը կստիպի նրանց անմիջապես կենտրոնանալ և ներգրավվել։

Պատմության դասի համար դա կարող է լինել․

Այս փաստը զարմացնում է և միանգամից բարձրացնում թեմայի նշանակությունը աշակերտի աչքում։

Խնդրահարույց հարց: «Պատկերացրեք մի քաղաք, որը կառուցված է խորը կիրճերի եզրին, անընդհատ սպառնալիքի տակ։ Ինչպե՞ս կարող էր այն դառնալ միջազգային առևտրի և մշակույթի այդքան հզոր կենտրոն»։

Այս հարցը խթանում է քննադատական մտածողությունը և հետաքրքրություն առաջացնում՝ գտնելու պատասխանը։

Տեսողական տարր: Ցույց տվեք Անիի ավերակների ժամանակակից լուսանկարը և դրա կողքին՝ քաղաքի վերակազմությունը (նկար)։ Հարցրեք․ «Ի՞նչ է պատահել այս քաղաքի հետ։ Ինչպե՞ս ենք կորցրել այս գանձը»։

Այս հնարքները ոչ միայն գրավում են ուշադրությունը, այլև ստեղծում են էմոցիոնալ կապ թեմայի հետ՝ դասը դարձնելով անձնական և հիշվող։

Աշակերտները պետք է հստակ իմանան, թե ինչ են սովորելու և ինչու։ Սա նրանց տալիս է «ճանապարհային քարտեզ» և օգնում կենտրոնանալ կարևորի վրա։ Նպատակները պետք է ձևակերպվեն ոչ թե ուսուցչի, այլ աշակերտի տեսանկյունից՝ կենտրոնանալով վերջնարդյունքի վրա։

Խուսափեք ընդհանուր ձևակերպումներից, ինչպիսին է՝ «Այսօր կխոսենք Բագրատունիների մասին»։ Փոխարենը, օգտագործեք չափորոշչին համահունչ, գործողությունների վրա հիմնված նպատակներ։

Այս ձևակերպումը աշակերտին հստակ ցույց է տալիս, թե ինչ կոնկրետ հմտություններ և գիտելիքներ է նա ձեռք բերելու։ Սա դասը դարձնում է նպատակաուղղված և չափելի։

Նոր տեղեկատվությունը շատ ավելի լավ է յուրացվում, երբ այն կապվում է արդեն ունեցած գիտելիքների հետ։ 7-րդ դասարանում Բագրատունիների թագավորությունն ուսումնասիրելուց առաջ անհրաժեշտ է վերհիշել այն ամենը, ինչ աշակերտներն անցել են 6-րդ դասարանում։

Մենք պետք է կամուրջ ստեղծենք Հայաստանի հին շրջանի պատմության (Արշակունիներ, Մեծ Հայքի թագավորության անկում) և միջնադարի միջև։

Այս քայլը ոչ միայն թարմացնում է հիշողությունը, այլև ուսուցչին հնարավորություն է տալիս հասկանալու, թե արդյոք կան բացեր նախորդ թեմաներից, որոնք կարող են խանգարել նոր նյութի ընկալմանը։ Այն ստեղծում է ամուր հիմք, որի վրա կարելի է կառուցել նոր գիտելիքը։

Այս երեք քայլերը հաջողությամբ իրականացնելով՝ մենք ստեղծում ենք բոլոր նախադրյալները արդյունավետ և հետաքրքիր դասի համար։