આપણે ૧ થી ૯ સુધીના અંકોને ઓળખીએ છીએ. પણ જ્યારે આપણી પાસે ૯ કરતાં વધુ વસ્તુઓ હોય, ત્યારે શું? જેમ કે તમારી પાસે ૧૦ ચોકલેટ હોય તો? ત્યારે આપણે એક નવા અંકનો ઉપયોગ કરીએ છીએ, જે છે '૧૦'. આ ૧૦ એ એક 'દશક' છે.

ચાલો સંખ્યાઓને સમજવા માટે એકમ અને દશકની કલ્પના કરીએ.

• એકમ: કોઈ પણ એકલી વસ્તુ. જેમ કે, એક પેન્સિલ.
• દશક: દસ વસ્તુઓનું જૂથ. જેમ કે, દસ પેન્સિલનું એક બંડલ.

જ્યારે આપણે '૧૩' કહીએ છીએ, ત્યારે તેનો અર્થ થાય છે કે આપણી પાસે દસ પેન્સિલનું એક બંડલ (એટલે કે ૧ દશક) અને બીજી ૩ છૂટક પેન્સિલ (એટલે કે ૩ એકમ) છે. આ રીતે, દરેક સંખ્યા દશક અને એકમ માં વહેંચાયેલી હોય છે.

આવી જ રીતે, ૨૦ પછીની સંખ્યાઓ બે દશકના જૂથ સાથે બને છે. ઉદાહરણ તરીકે, ૨૪ એટલે ૨ દશક અને ૪ એકમ. ચાલો તેને કોષ્ટકમાં જોઈએ.

કોઈપણ સંખ્યાની તરત પહેલા અને તરત પછી કઈ સંખ્યા આવે તે જાણવું ખૂબ જ મહત્વનું છે. આ આપણને સંખ્યા રેખા પર સંખ્યાઓનું સ્થાન સમજવામાં મદદ કરે છે.

ધારો કે આપણી પાસે સંખ્યા '૫૪' છે.

• તરત પહેલાની સંખ્યા: ૫૪ માંથી એક ઓછો કરીએ, એટલે કે ૫૩.
• તરત પછીની સંખ્યા: ૫૪ માં એક ઉમેરીએ, એટલે કે ૫૫.

આ ખૂબ જ સરળ છે! જ્યારે તમે કોઈ સંખ્યા જુઓ, ત્યારે વિચારો કે તેની આગળ અને પાછળ કોણ ઊભું છે.

જ્યારે આપણે ૯૯ પર પહોંચીએ છીએ, ત્યારે શું થાય છે? ૯૯ એટલે ૯ દશક અને ૯ એકમ. જ્યારે આપણે તેમાં એક ઉમેરીએ, ત્યારે આપણને ૧૦ એકમ મળે છે. આ ૧૦ એકમ મળીને એક નવો દશક બનાવે છે. હવે આપણી પાસે કુલ ૧૦ દશક થયા, જેને આપણે '૧૦૦ (સો)' કહીએ છીએ.

હવે તમે દશક અને એકમની મદદથી ૧ થી ૧૦૦ સુધીની કોઈપણ સંખ્યા સરળતાથી લખી અને વાંચી શકો છો. નીચે આપેલા કોષ્ટકમાં ૧ થી ૧૦૦ સુધીની બધી સંખ્યાઓ છે. તેનો અભ્યાસ કરો.

હવે તમે ૧ થી ૧૦૦ સુધીની સંખ્યાઓ વિશે ઘણું જાણો છો. ચાલો જોઈએ કે તમને કેટલું યાદ છે.

દશક અને એકમની સમજ એ ગણિતના મોટા ખ્યાલો જેવા કે સરવાળા અને બાદબાકી માટેનો પાયો છે. આ જ્ઞાન તમને ભવિષ્યમાં ખૂબ મદદ કરશે.