Кез келген істі бастамас бұрын, біз оны қалай жасайтынымызды ойша жоспарлаймыз. Мысалы, дүкенге бару үшін алдымен не киетініңді, қанша ақша алатыныңды және қай жолмен баратыныңды ойластырасың. Бұл іс-әрекеттердің реттелген тізбегі – алгоритмнің қарапайым үлгісі.

Алгоритмді орындайтын адам, жануар немесе құрылғы орындаушы деп аталады. Әрбір орындаушы тек өзіне түсінікті командаларды ғана орындай алады. Мысалы, ит «отыр» немесе «жат» деген командаларды түсінуі мүмкін, бірақ ол «электронды поштаны тексер» деген бұйрықты орындай алмайды. Себебі бұл команда оның «командалар жүйесіне» кірмейді.

Біз алгоритмдерді үнемі қолданамыз, тіпті оны байқамаймыз да. Таңертең ұйқыдан тұрып, мектепке жиналу – бұл да бір алгоритм. Тіс жуу, таңғы ас ішу, киіну, рюкзак жинау сияқты қадамдардың барлығы белгілі бір реттілікпен орындалады. Егер реттілікті бұзсақ, мысалы, алдымен киініп, содан кейін душқа кірсек, нәтиже біз күткендей болмайды.

Көшеден бағдаршам арқылы өтудің өзі қарапайым алгоритмге бағынады. Бұл процесті сызба түрінде де көрсетуге болады.

Орындаушыға арналған алгоритм ол түсінетін командалардан тұруы керек. Орындаушы орындай алатын барлық командалардың жиынтығы орындаушының командалар жүйесі деп аталады. Мысалы, компьютер үшін «файлды сақтау», «программаны іске қосу» немесе «мәтінді көшіру» сияқты командалар түсінікті. Алайда, компьютерге «бөлмені жина» деп бұйрық бере алмаймыз, егер ол осы әрекетті орындауға арналған арнайы программамен (алгоритммен) және құрылғылармен (робот қолдар, камералар) жабдықталмаса.

Компьютер – әмбебап орындаушы. Ол әртүрлі программаларды (яғни, алгоритмдерді) орындай алады: мәтін теру, сурет салу, есептеулер жүргізу және ойын ойнау. Бірақ осының барлығын жасау үшін оған адамның жазған нақты нұсқаулары, яғни программалар қажет.